Okul çocuklarında obezitenin hızla yaygınlaşması çocukların okullardaki geçirdikleri süreçlere dikkatleri yoğunlaştırmış durumda. Okul çocuklarının yaşamlarındaki en önemli süreçlerin başında okulda geçirdikleri süreçlerde yaşananlar geliyor. Özellikle 11 – 14 yaş gruplarındaki çocuklarda obezitenin başladığı veya alevlendiği yapılan araştırmalarla gösterilmiş durumda. Peki çocuklarda obezitenin hızla gelişmesinde okullardaki olumsuzluklar veya obeziteyi teşvik edici unsurlar neler ? 

Okullardaki teşvik ediciler....

Okullardaki kantinlerdeki gıdalar ve bu gıdalara ulaşım kolaylıkları

Okullardaki beden eğitimi derslerinin fiziksel aktivite kazandırmaktan uzak içerikte gerçekleşmesi

Okullarımızla ilgili bakanlık, müdürlükler, okul yönetimleri ve eğitim kadrolarının obezite konusunda politikalar ve eylemler ortaya koymamaları; okullarda çocukların obezitesinin önlenmesine yönelik yaralı olabilecek derslerin eğitim müfredatlarla yerleştirilmemiş olması

Gıdalardaki bağımlılık...

Okullarda kantinlerde çocuklara sunulan gıdaların obezite yönünden tetkik edilmesinde fayda var. Yakın zamana kadar gazlı, şekerli içecekler ile özellikle fast food grubundaki hazır gıdalar obeziteyi teşvik eden beslenmede son derece önemli iki unsuru oluşturuyor. Özellikle çocukların kolalı içecekler, hamburgerler, kızartmalar, gofretler ve krakerlere olan düşkünlükleri hızla yaygınlaşıyor, çünkü bu gıdalar son derece lezzetliler ve tad bağımlılığı anlamında da başarılılar. Yapılan araştırmalarda okul kantinlerindeki yüksek seviyede hamburger tüketiminin doğurduğu olumsuzluklarını azaltmak için, içerikleri daha az zararlı hale getirilerek hamburgerler hazırlanmış ve bu hamburgerler çocuklara sunulmuş, sonrasında görülmüş ki az zararlı hamburgerlerdeki tatlandırıcı ve katkıların olmayışının oluşturduğu tad ve lezzet kaybı nedeniyle çocuklar bu hamburgerleri daha az tercih etmişler. Hatta katkısız hamburgerlerdeki etlerin açık renkli olması bile çocukların bu hamburgerleri tercihinin azalmasında etkili olmuş.

Sağlıklı gıda sunumunda denemeler...

Okullardaki kafeteryalarda daha sağlıklı yiyecekler sunmak için farklı girişimlerde gündeme getirilmiştir. Örneğin kafeteryalarda salata sunumları başlamış ve herkesin kendi salatasını oluşturması sağlanarak salata tüketimi artırılmış ve zararlı gıdaların tüketimi kısmen de olsa azaltılabilmiştir. Bunun yanı sıra gıdaya ulaşma konusunda çocuklara günlük limitli harçlık vermek veya para kullanımını kaldıran kredi yüklenmiş kartların verilmesi denenmiş, ancak görülmüş ki kredi yüklenen kartlarda gıda tüketim serbestliği ve kontrol edilememe daha fazla düzeyde gerçekleşmiştir.

Bedenleri hareketsiz kılan okul hayatı...

Okullarda artık elektronik sistemlerin gelişmesi çocukları ve öğretmenlerini dinamik olmaktan uzaklaştırmış ve daha statik yaşamaya teşvik etmiştir. Kullanılmayan bedenlerde kaslar yerine artık yağlar bedene yerleşerek; hantal, tembel, çabuk yorulan, hücreleri her geçen gün toksinlerle istila edilen,çabuk hastalanan ve obez vücutlar yaratılmaya başlanmıştır. Okullarda beden eğitimi dersleri var ve bu derslerde de çocuklara egzersizin önemi kazandırılmamakla birlikte, bu ders süresince bile çocuklara yeterince egzersiz yaptırılmamakta, adeta çocuklar kendi başlarına bırakılmakta, hatta beden eğitimi dersleri çocukların sınava hazırlanmaları için yedek zaman olarak kullandırılmaktadır. Okullardaki elektronik tahtalar, ipad gibi elektronik ortamdan ders izleme veya elektronik kitap okuma seçeneklerinin yaygınlaştırılması birçok kolaylığı getirmiştir ancak; bu avantajlar maalesef sağlığın kaybedilmesine neden olan obezite probleminin yaygınlaşmasına da ön ayak olmuştur.

Yapılması gereken...

Sonuçta obezitenin önlenmesi konusunda yapılması gerekenlerin başlangıç noktası kesinlikle okullardır ve sürdürülebilir ulusal bir eylem politikasına ihtiyaç vardır. Hepimiz damak tadımıza hitap eden, özellikle karbonhidrat ve şeker yüklü gıdalara yöneliyoruz. Bu gıdalar adeta bağımlılık yapan birçok kimyasalı içeriyor. Bu gıdalardan uzaklaşmak için bilinçlendirme ve eğitim şart gözüküyor ki; buda ancak eğitim içeriğine mutlaka obezite konusunda bazı derslerin ilave edilmesi ile mümkün olabilir. Bunun yanı sıra çocuklarda obezitenin gelişmesine karşı sağlıksız gıdaların kantinlerden kaldırılması da çocukların ulaşabilmesini engelleyecektir.

Yürütülen araştırma...

Şu an okullarda 11 – 14 yaş grubu çocuklarda obezitenin önlenmesine yönelik verilerin toplanmasını sağlayacak bir çalışma Medikal Estetik Hekimleri Derneği, Flavius Sağlıklı Yaşam Klinikleri, Ankara Üniversitesi,İçişleri Bakanlığı ve Ankara İl Milli Eğitim Müdürlüğü işbirliği ile yürütülmektedir. Bu çalışma ile okullarda obezitenin nedenleri çocuk, anne ve öğretmenler yönünden geniş kapsamlı bir araştırma ile ortaya konulmuş olacaktır.

> Bize Sorun